Brabants weidevarken krijgt de vrije ruimte

op vrijdag, 10 maart 2017. Posted in Milieu en natuur

Natuurlijk boeren voor varkenshouders makkelijker te maken

Brabants_weidevarken

Doel proef Den Elshorst is natuurlijk boeren voor varkenshouders makkelijker te maken.

Varkens die niet op stal staan, maar dag en nacht vrij rondscharrelen in bos of weide. Dit is hoe de Brabantse varkenshouders Ben Bruurs en Thea Moonen werken op hun bedrijf Den Elshorst. De Ministeries van Economische Zaken en Infrastructuur & Milieu en de Provincie Noord-Brabant willen deze manier van boeren ondersteunen.  Daarom is op donderdag 9 maart in aanwezigheid van staatssecretaris Martijn van Dam (EZ) en gedeputeerde Anne-Marie Spierings (Agrarische Ontwikkeling provincie Noord-Brabant) een zogeheten Green Deal getekend, die Den Elshorst onder voorwaarden de experimenteerruimte biedt om tot een rendabele bedrijfsvoering te komen.

Eentje die goed is voor dier, milieu, natuur, varkenshouder en consument. Doel is dat meer bedrijven in Nederland op deze manier kunnen gaan werken. Volgens schattingen zouden op termijn in Nederland 50 - 75 varkenshouders op deze manier een goede boterham kunnen verdienen.

Staatssecretaris Van Dam: “Varkens die in de modder rollen en vrij rondlopen in de wei, hoe vaak zie je dit nu nog? Op Den Elshorst krijgen de dieren alle ruimte en het zou goed zijn als meer varkenshouders in Nederland op deze manier gaan produceren. De komende tijd kijken we hoe wet- en regelgeving zo aangepast kan worden dat dit voor deze bedrijven makkelijker wordt.”

“We willen zo natuurlijk mogelijk boeren en met rechtstreekse verkoop de keten verkorten.” - varkenshouder Ben Bruurs (Den Elshorst).            
 
Den Elshorst pioniert al enkele jaren succesvol met natuurlijk boeren. ''Wij besloten zeven jaar geleden het roer om te gooien'', vertelt varkenshouder Ben Bruurs. ''Bewust kleinschalig en op een manier waarbij je de kracht van de natuur zo optimaal mogelijk benut in je bedrijfsvoering. Voor het varken betekende dat dat we hem weer naar buiten brachten waar we 'm 50 jaar geleden naar binnen haalden. Dat was toen een logische stap, om via efficiëntie de hoogste opbrengst te halen. Nu zijn we toe aan de volgende stap. We willen zo natuurlijk mogelijk boeren en met rechtstreekse verkoop de keten verkorten.”

Korte keten
De ervaring leert dat, ondanks alle efficiëntieslagen, de varkenshouder het hoofd nauwelijks boven water kan houden. Het weidevarken kan een uitweg bieden. Hans Huijbers (voorzitter ZLTO): "Per dier houd je met het weidevarken-concept aan het einde van de rit meer marge over mede dankzij de korte keten en hoge toegevoegde waarde. Dat betekent dat met veel minder vleesvarkens dan in de reguliere varkenshouderij een rendabel bedrijf mogelijk is.'' In het bosgebied en de weilanden rondom Den Elshorst in Baarschot lopen momenteel zo'n 400 weidevarkens. Den Elshorst wil groeien naar een verkoop van zo’n 2.000 weidevarkens per jaar. Daarnaast worden extra inkomsten verdiend uit de exploitatie van groepsaccomodaties, huifkartochten en excursies.
 
Vrije ruimte
De Green Deal heeft vooral tot doel om (indien nodig) gedurende de proefperiode tot 2022 individuele belemmeringen op te heffen. Ook zetten partijen zich ervoor in om deze manier van boeren te promoten in de sector. "De belangen van milieu, leefomgeving en (dier)gezondheid blijven voorop staan", benadrukt Anne-Marie Spierings "Maar we gaan uit van de doelen, in plaats van het strikt hanteren van de regels. Natuurlijk varkens houden mét een goed inkomen voor de boer moet een kans krijgen, juist in Brabant."
 
Crowdfunding
Om hun toekomstplannen te financieren begint Den Elshorst direct vandaag een crowdfundings-actie. Tot 1 mei 2017 hopen ze minimaal 50.000 euro op te halen. Betrokken consumenten kunnen intekenen via het platform www.doorgaan.nl/varkens. In ruil kunnen geldschieters bij Den Elshorst een accommodatie of een huifkartocht boeken, een vleespakket bestellen of een dagactiviteit reserveren.

Dragende partners
Behalve door het Ministerie van Economische Zaken, het ministerie van Infrastructuur en Milieu en de Provincie Noord-Brabant, is de Green Deal ondertekend door agrarische ondernemersvereniging ZLTO, gemeente Hilvarenbeek, HAS Hogeschool en natuurlijk door Den Elshorst zelf.

In de ontwikkeling van de Green Deal hebben nog diverse andere partijen een belangrijke rol gespeeld, zoals Brabants Landschap, Tussenheid (procesondersteuning), Huis van de Brabantse Kempen, Omgevingsdienst Midden – West Brabant, de Provinciale Raad Gezondheid Brabant en de Stuurgroep Landbouw Innovatie Noord – Brabant.